Laattijdige levering

Eerst correct in gebreke stellen. Dat is wat ontbinden, vervangen of schadevergoeding vorderen daarna mogelijk maakt.

De levering blijft uit, u belt, u krijgt een nieuwe datum, en die verstrijkt ook. Op een bepaald ogenblik wilt u van de overeenkomst af, of wilt u dat iemand anders het werk afmaakt op kosten van de verkoper. Precies dan blijkt dat de wet daar een volgorde voor voorschrijft — en dat wie die volgorde overslaat, zichzelf in de fout zet.

Waarom de volgorde telt

Uitvoering in natura, schadevergoeding, ontbinding en prijsvermindering hebben alle vier één ding gemeen: er moet een ingebrekestelling aan voorafgaan (art. 5.83 BW). En een buitengerechtelijke ontbinding die niet aan de vereisten voldoet, is onwerkzaam (art. 5.94 BW). Wie een brief stuurt die zegt “hierbij ontbind ik de overeenkomst” zonder dat de voorwaarden vervuld zijn, heeft de overeenkomst niet beëindigd maar wel een wanprestatie begaan. Dat is de duurste fout in dit dossier, en ze staat in vrijwel elke modelbrief die u online vindt.

Wat deze brief doet

Hij stelt in gebreke — duidelijk en ondubbelzinnig, zoals artikel 5.231 BW het vraagt — en kent een termijn toe. Voor een consument is dat een aanvullende termijn die gezien de omstandigheden passend is; voor een onderneming een redelijke termijn onder het gemeen recht. Daarna somt de brief genummerd op wat er gebeurt zodra die termijn verstrijkt: ontbinding, vervangende uitvoering, prijsvermindering, schadevergoeding, opschorting van uw eigen betaling. U kiest wat u wilt aankondigen; het document schrapt automatisch wat in uw situatie geen grondslag heeft.

Dat schrappen is geen detail. Is er niets geleverd, dan verdwijnt de prijsvermindering — er valt niets te verminderen. Hebt u alles al betaald, dan verdwijnt de opschorting — er is niets meer in te houden. Een brief die verwijst naar een sanctie die niet kan spelen, verzwakt de rest.

De uitzonderingen, en waarom ze zeldzaam zijn

Drie situaties laten u toe onmiddellijk te beëindigen zonder aanvullende termijn: de verkoper weigert te leveren, de levering binnen de termijn was essentieel, of u had vooraf gemeld dat die datum essentieel was. De brief neemt die grond alleen op wanneer u ze aanvinkt én motiveert. Een blote bewering dat de termijn essentieel was, houdt geen stand — en zij haalt de rest van de brief mee onderuit.

En uw voorschot

Bent u consument, dan moet de verkoper bij beëindiging onverwijld alles terugbetalen wat u uit hoofde van de overeenkomst betaalde. Bent u onderneming, dan vordert de brief het voorschot terug met de wettelijke interest vanaf deze ingebrekestelling. In beide gevallen is de datum van deze brief het aanknopingspunt — nog een reden om ze aangetekend te versturen.

Gaat het om een groot bedrag, of hebt u de verkoper al meermaals in gebreke gesteld zonder resultaat? Leg de zaak dan voor. Deze brief is een sluitende volgende stap, geen dossierbeoordeling.

Wat krijgt u

✓Een ingebrekestelling als PDF én bewerkbaar Word-bestand
✓De juiste termijn, afgestemd op consument of onderneming
✓Genummerde aankondiging van elke sanctie die u kiest
✓De uitzonderingen waarbij u géén termijn hoeft te geven
✓Terugvordering van uw voorschot, met de juiste grondslag

Veelgestelde vragen

Kan ik niet gewoon meteen ontbinden? Ik wacht al maanden.+

Meestal niet, en de verleiding is precies waar het misloopt. Een buitengerechtelijke ontbinding die niet aan de wettelijke vereisten voldoet, is ONWERKZAAM (art. 5.94 BW). Ontbindt u te vroeg, dan hebt u de overeenkomst niet beëindigd maar wel zelf een fout begaan — en dan kan de verkoper u aanspreken.

Hoelang u al wacht, verandert daar niets aan: wat telt is of er een ingebrekestelling met een passende termijn is uitgegaan. Die brief kost u twee weken en zet u daarna in een positie waarin u wél kunt ontbinden. Vandaar de opbouw: eerst in gebreke stellen, aankondigen wat volgt, en pas na het verstrijken van de termijn de stap zetten.

Er zijn drie uitzonderingen. Heeft de verkoper laten weten dat hij niet zal leveren, was de leveringsdatum wezenlijk, of deelde u vooraf mee dat levering op die datum essentieel was, dan mag u onverwijld beëindigen. De brief neemt die uitzondering op als u ze aanvinkt, en zegt er dan ook bij waarom zij speelt.

Er was geen leveringsdatum afgesproken. Sta ik dan nergens?+

Nee. Bent u consument, dan bepaalt de wet zelf de termijn: de onderneming levert onverwijld en in elk geval uiterlijk dertig dagen na het sluiten van de overeenkomst (art. VI.43, § 1 WER). Die dertig dagen lopen dus ook zonder afspraak, en zodra ze verstreken zijn, kunt u een aanvullende termijn opleggen.

Bent u onderneming, dan geldt de regel dat de levering binnen een redelijke termijn moet gebeuren. Wat redelijk is, hangt af van de aard van de goederen — een maatwerkmachine is niet hetzelfde als voorraadgoederen. De brief stelt in dat geval vast dat die termijn ruimschoots verstreken is en kent u een concrete termijn toe om alsnog na te komen.

Waarom staat er iets in over mijn eigen verplichting om de schade te beperken?+

Omdat die verplichting bestaat en omdat verzwijgen u geld kost. Artikel 5.238 BW legt de schuldeiser op redelijke maatregelen te nemen om de gevolgen van de niet-nakoming te voorkomen en te beperken. Doet u dat niet, dan komt de schade die daaruit voortvloeit voor uw eigen rekening.

Een brief die dat vermeldt, verzwakt uw positie niet — hij versterkt ze. Hij toont dat u het dossier kent, en hij nodigt de verkoper uit met een alternatief te komen. In de praktijk is dat vaak het punt waarop een levering plots wél lukt.